kinhthanh

TRANG CHỦ li-category GIẢI ĐÁP THẮC MẮC li-category Cái chết của Đức Giêsu và cái chết của chúng ta

Chúng ta phải hiểu cái chết của Đức Giêsu thế nào? Chúng ta có thể nói về cái chết như thế nào? (Phan)

 

Anh Phan thân mến,

 

1) Đức Kitô đã trải qua kinh nghiệm về một cái chết trong tình trạng cô đơn trọn vẹn, với những đau đớn khôn tả trên thân xác, bị sỉ nhục thậm tệ và đó là một cái chết với màu sắc của sự thất bại hoàn toàn. Cái chết được coi như là sự triệt tiêu hoàn toàn cuộc sống con người: Đức Giêsu phải đảm nhận trọn vẹn kinh nghiệm này. Nhưng nhờ thế, Người đã đưa lại cho cái chết sự thật của nó và ý nghĩa sâu xa nhất của nó. Tự nó, cái chết biểu hiện cụ thể tội lỗi loài người và sự đoạn tuyệt của loài người với Thiên Chúa, nay trong Đức Kitô, nó trở thành cách diễn tả tối đa lòng yêu mến đối với Thiên Chúa và sự quy phục Người. Trong cái chết, tội lỗi cũng như tình yêu đều đã đạt tới hiệu quả tối đa. Vào lúc mà tội lỗi của loài người đạt tới cao điểm và đóng đinh Đấng Công chính, Đấng Vô tội, thì cái chết của Đức Kitô lại trở thành hành vi yêu thương của Chúa Con trao hiến bản thân cho Chúa Cha. Do trọn vẹn phó thác mình cho Chúa Cha và đăt hết niềm hy vọng nơi Chúa Cha, Đức Kitô đã chiến thắng cái chết. Chính hành vi hiến mình cho mầu nhiệm của Thiên Chúa–Tình Yêu, với việc chấp nhận thất bại của thập giá, đã đưa lại một ý nghĩa cho cuộc sống con người, một cuộc sống cuối cùng “đã hoàn tất” trong cái chết. Tuy vẫn không vì thế mà mất đi chút gì trong tính tăm tối của nó, cái chết đã trở thành một cái gì khác hẳn: sự hiến mình của tất cả con người cho Thiên Chúa để sống bằng sự sống của Người.

 

Có một đoạn sách rất “triết”, xin ghi lại đây: “Trong khi trong Cựu Ước, Thiên Chúa tỏ ra là Đấng ở xa cái chết một cách vô biên và không hề bị cái tính vô lý của cái chết chạm tới, trong cái chết của Đức Kitô, chính Thiên Chúa lại chịu tiếp xúc với cái chết. Trong Đức Giêsu chết, Thiên Chúa đã thực sự đưa mình ra chịu lấy sức tấn công của cái tính kỳ quặc của cái chết, đã đưa thần tính của Người ra chịu lấy sức mạnh triệt tiêu của cái chết. Và Người đã làm như thế chính là để hiện diện với mọi con người... Nhưng nếu ngay trong cái chết, Thiên Chúa vẫn không ngừng quan hệ với chúng ta (…), điều đó có nghĩa là trong lòng của cái tính vô lý của cái chết, đã phát sinh một quan hệ mới giữa Thiên Chúa và con người... Thiên Chúa đã dấn mình vào ngay tại nơi mà các quan hệ bị bẻ gãy và các tương quan bị tiêu tán. Chính vì Thiên Chúa cứ đưa mình ra cách vô vị lợi như thế mà Người lại mạc khải được chính bản tính Người”[1].

 

2) Theo cách hiểu trần tục, người ta hiểu “hồn” là cách tổ chức đặc biêt tiêu biểu của một cơ thể, và như thế, “chết” là hồn tách khỏi cơ thể vật chất. Và khi đó, xác sẽ dần dần tan rã. Con chúng ta đã quen với định nghĩa cổ điển về “cái chết”: “Chết là linh hồn lìa khỏi xác”. Câu nói tưởng có vẻ rõ ràng ấy lại chẳng có gì rõ ràng cả, bởi vì người ta có thể nêu ra đủ thứ vấn nạn rất là “móc họng” từ câu “định nghĩa” ấy, chẳng hạn: khi nào thì chúng ta biết là hồn bắt đầu lìa khỏi xác? Hồn ở trong xác từ đâu đến đâu và rút khỏi xác bắt đầu từ phần nào? … Những câu hỏi ấy cũng như câu “định nghĩa” trên đều do chỗ chúng ta hiểu con người “gồm có xác và hồn”, trong khi “con người xác và hồn”. Định nghĩa ấy không nói gì về tính độc đáo (so với các sinh vật khác) của cái chết loài người, với nét là nó liên hệ đến toàn con người như một nhân vị có tinh thần và có xác thịt. Định nghĩa ấy xác định cái chết như sự cắt đứt sự sống, nhưng không cho thấy cái chết cũng là biến cố hoàn tất con người tự do. Chính giáo lý cổ truyền cũng diễn tả là trong khi xác tan rữa ra sau cái chết, linh hồn những người công chính được đưa vào cuộc sống hiệp thông với Thiên Chúa. Tuy nhiên, Kinh Thánh có một quan niệm về con người là “một”, và “hồn không phải là một phần của con người ở bên cạnh xác, nhưng là nguyên lý chính yếu của con người nhìn trong tính duy nhất và toàn diện, nghĩa là cái “tôi”, trung tâm của con người. Để khỏi rơi vào kiểu diễn tả “chia hai” như thế, chính Thánh Bộ Giáo lý Đức Tin, trong “Thư về một số câu hỏi liên quan đến cánh chung” (tháng 5/1979) đã không dùng từ ngữ “linh hồn”, mà dùng một kiểu nói khác, khi dạy: “Có một yếu tố thiêng liêng có ý thức và ý chí tồn tại sau khi con người chết”. 

 

Vì thế chiều hướng mới của thần học phác họa cái chết không như một điều từ bên ngoài xảy đến cho con người, nhưng như một hành vi rõ ràng của nhân vị con người liên hệ đến bản tính đặc biệt của cuộc sống con người. Là khoảnh khắc cuối cùng của lịch sử của con người tự do, cái chết được coi như hành vi quyết liệt của tự do con người trong đó con người có thể hoặc chấp nhận hoặc loại bỏ mầu nhiệm Thiên Chúa và do đó đóng dấu ấn cuối cùng lên lịch sử và vận mạng của riêng mình.

 

Tuy nhiên, trong Sách Giáo Lý chính thức (1992), Hội Thánh vẫn dùng lại những từ ngữ và kiểu diễn tả truyền thống vì quen thuộc dễ hiểu (ví dụ, tại số 366: “Linh hồn không tiêu tán khi rời khỏi xác trong cái chết”), nhưng đồng thời nhấn mạnh đến tính duy nhất xác-hồn nơi con người (xem GLGHCG số 362: “Con người, được tạo dựng theo hình ảnh Thiên Chúa, là một hữu thể vừa có thân xác vừa có tinh thần”; số 363: “Từ ngữ linh hồn ở trong Kinh Thánh thường có nghĩa là đời sống con người hoặc tất cả con người. Nhưng từ ngữ ấy cũng chỉ điều sâu xa nhất nơi con người, điều mà do đó con người là hình ảnh Thiên Chúa cách đặc biệt nhất: “linh hồn” có nghĩa là nguyên lý thiêng liêng nơi con người”. Xem thêm số 365).

 

Xin Chúa Kitô Phục Sinh luôn ở với anh, để từng bước dẫn đi từ cõi chết mà vào cõi sống muôn đời.

 

Mến,

Lm. FX Phan Long, ofm


-----------------------------------------
[1]
E. JuŠngel, Cái chết (Morte) (Queriniana; Brescia 1972) 156-157.

co-the-dung-lai-cay-nen-phuc-sinh-cu-khong
Có thể dùng lại cây nến Phục Sinh cũ không

Đã có một số hướng dẫn gần đây, vốn cung cấp cách thức để giải quyết tình huống cụ thể này. Sự cần thiết phải có một vài cây nến Phục Sinh, dù cho chỉ có một buổi cử hành Vọng Phục sinh mà thôi, đang trở nên phổ biến hơn trong các trường hợp, thí dụ, khi một linh mục có vài nhà thờ thuộc quyền ngài quản lý. Trong trường hợp này, mỗi giáo xứ cần có một cây nến Phục Sinh để dùng trong các dịp rửa tội và lễ an táng, nhưng linh mục chỉ có thể làm phép một cây nến trong Lễ Vọng Phục Sinh mà thôi.

tai-sao-kieng-thit-ma-khong-kieng-ca
Tại sao kiêng thịt mà không kiêng cá

Trước hết, nên lưu ý tới việc sử dụng từ ngữ. Tiếng “ăn chay kiêng thịt” gợi lên cho chúng ta hai điều: một điều cấm (kiêng) và một điều khuyến khích. Điều cấm là kiêng thịt; điều khuyến khích là ăn chay. Chắc Chúng ta đã biết rằng ở Việt Nam có vài tôn giáo đã hiểu như vậy: ăn chay có nghĩa là ăn đồ chay, những đồ lạt, không mặn. Còn đối với Kitô giáo, ăn chay có nghĩa là kiêng ăn. Như thế, ngoài chuyện kiêng thịt lại còn thêm chuyện kiêng ăn nữa.

tai-sao-goi-la-tuan-thuong-kho
Tại sao gọi là Tuần Thương Khó

Chúa nhật lễ lá, bắt đầu Tuần thánh. Lịch Phụng vụ cũng ghi là Chúa nhật tưởng niệm cuộc thương khó của Chúa. Trước đây, mùa thương khó bắt đầu hai tuần trước lễ Chúa Phục sinh, tại sao bây giờ rút còn một tuần?

40-ngay-mua-chay-duoc-tinh-the-nao
40 ngày mùa Chay được tính thế nào

Thời gian mùa chay trước lễ Phục Sinh thường được gọi là 40 ngày chay tịnh, nhưng thực ra có 46 ngày tính từ thứ 4 lễ Tro cho tới Chúa Nhật Phục Sinh. Vậy tại sao chỉ nói có 40 ngày? T. Chúng ta cần trở ngược lại thời sơ khai của Giáo Hội, các môn đệ đầu tiên là những người Do Thái vốn chịu ảnh hưởng sâu đậm về tầm quan trọng của ngày Sabat, vẫn được xem là ngày thứ 7. Bởi vì ngày Sabat được ghi trong sách Khởi Nguyên là thời gian để nghỉ ngơi và thờ phượng.

ly-hon-xanh-ngay-cang-nhieu-tai-sao
'Ly hôn xanh' ngày càng nhiều, tại sao

Thuật ngữ “ly hôn xanh” được dùng để chỉ những trường hợp ly hôn trong 5 năm đầu chung sống. Nhưng chưa cần tới 5 năm, rất nhiều cặp vợ chồng đã vội vã ly hôn. Khởi đầu năm mục vụ 2018 “đồng hành với các gia đình trẻ”, chúng tôi họp hội đồng giáo xứ cùng nhau trao đổi mục vụ. Các ban điều hành giáo họ cho biết tình trạng các đôi vợ chồng trẻ có vấn đề, những vụ chia tay, ly hôn, li dị ngày một gia tăng trong xứ đạo.

tai-sao-co-ke-muon-coi-khinh-nguoi-yeu-duoi
Tại sao có kẻ muốn coi khinh người yếu đuối

Có điều gì bên trong chúng ta, khiến chúng ta dám coi khinh những người yếu đuối nhất, nhỏ bé nhất? Đằng sau hành vi này, chính là ma quỷ. Đức Thánh Cha chia sẻ như thế trong thánh lễ sáng nay tại nhà nguyện Marta.

Quý độc giả có thể gửi thư cho người quản trị website, đóng góp ý kiến, đưa ra những yêu cầu, thắc mắc...

Quý độc giả có thể email trực tiếp tới kinhthanhvn@gmail.com.



Xin cảm ơn!.

Hỗ trợ & Cung Cấp Website Wsup3

Copyright © 2016 KINHTHANHVN.NET.